Koridor 5C projesi kapsamında Zenica ile Žepçe arasındaki yaklaşık 20 kilometrelik otoyol bölümünde çalışmaların tamamlandığı Zenica önündeki tünel açılış töreninde ilan edildi. Yeni yolun, önümüzdeki günlerde Bradine'den Žepçe'ye kadar olan güzergahta sürücülerin kesintisiz ulaşım sağlamasına imkan tanıması bekleniyor.
Törende gerçekleştirilen açıklamalarda; Vraca - Ponirak, Ponirak - Vranduk ve Vranduk - Nemila alt bölümlerinin tamamlandığı belirtildi. Daha önce açılan Nemila - Poprikuše bölümüyle birlikte bu hat tek bir bütün haline geldi. Bölge, Bosna Nehri kanalı boyunca köprüler, viyadükler ve tüneller içeren teknik açıdan en zorlu rotalardan biri olarak tanımlanıyor.
Yeni otoyol güzergahında hangi yapılar bulunuyor?
JP Autoceste FBiH verilerine göre, Ponirak - Vraca alt bölümünde yer alan 2,65 kilometre uzunluğundaki çift tüplü Zenica tüneli, bu hattın yüzde 90'ından fazlasını oluşturuyor. Vranduk - Ponirak bölümünde ise 390 metre uzunluğunda Vranduk 1 ve 340 metre uzunluğunda Vranduk 2 köprülerinin yanı sıra 400 metrelik Vranduk tüneli ile toplam 300 metre uzunluğunda üç küçük viyadük bulunuyor. Nemila - Vranduk hattında ise Stara Stanica viyadüğü ve dört alt geçit yer alıyor.
Poprikuše - Nemila bölümü, Koridor 5C üzerindeki en uzun tünel olan 3.659 metre uzunluğundaki Golubinja tüneline ev sahipliği yapıyor. Bu bölümde ayrıca M17 karayolu üzerinde 168 metrelik bir viyadük, Bosna Nehri üzerinde 218 metrelik bir köprü ve demiryolu hattı üzerinde 108 metrelik bir viyadük inşa edildi.
Proje süreci neden gecikti?
İlk sözleşmelerin 2019 yılında imzalanmasına rağmen proje, teknik zorluklar, saha problemleri ve finansman sıkıntıları nedeniyle planlanan takvimin gerisinde kaldı. Vranduk - Ponirak bölümü için 15 Mayıs 2019'da imzalanan sözleşmenin 24 ay içinde tamamlanması bekleniyordu ancak süre birçok ek protokol ile uzatıldı. Temmuz 2023'te maliyet analizi ve proje dokümantasyonu uyumlaştırma gerekçesiyle çalışmalar durmuş, makineler 2024 başında sahaya dönmüştü.
Mart 2026 döneminde ise Avrupa Yatırım Bankası (EIB), Koridor 5C'deki usulsüzlük şüphelerine yönelik inceleme başlatması nedeniyle ödemeleri durdurdu. Bu durum JP Autoceste FBiH'nin yüklenicilere karşı borçlanmasına yol açtı. Proje yetkilisi Asmir Dževlan, "Avrupa ortaklığı güvenlik sağlamalıdır. İmtiyaz değil, sözleşmelere ve ortak çıkarlara saygı bekliyoruz" diyerek finansal güvenilirliğin önemine dikkat çekti.
Federasyon Başbakanı Nermin Nikšić törende yaptığı konuşmada, yaklaşık 120 kilometrelik kesintisiz bir otoyol hattına sahip olmanın büyük bir kazanım olduğunu belirterek, projeyi tamamlayan ekibe teşekkür etti. Ulaştırma ve İletişim Bakanı Andrijana Katić ise projenin şeffaflıkla tamamlanması gereken nesiller arası bir proje olduğunu vurguladı.
