Kuzey Makedonya'da sağlık sektöründe yolsuzluğun yaygınlığı, Kadınların Güçlendirilmesi, Dayanışması ve Eşitliği Derneği tarafından gerçekleştirilen bir araştırmayla gözler önüne serildi. Araştırma sonuçlarına göre, sağlık çalışanlarının yüzde 84'ü görev yaptıkları kurumlarda yolsuzluğun kısmen ya da oldukça yaygın olduğunu düşünüyor. Bu yüksek oran, sektördeki ciddi bir güven sorununa ve etik ihlallere işaret ediyor. Bosna Hersek gibi Balkan ülkelerinde de benzer sorunlar zaman zaman gündeme gelirken, komşu Kuzey Makedonya'daki bu durum bölgesel bir endişe kaynağı olarak öne çıkıyor.

Kayıt Dışı Ödemeler ve Yaygın Uygulamalar

Araştırma, sağlık sektöründeki yolsuzluk türlerine dair detaylı bilgiler sunuyor. Yolsuzluk denetimi yaşayan sağlık çalışanlarının yüzde 74'ünden fazlası, en yaygın uygulamanın hastalardan veya yakınlarından doğrudan para alınması olduğunu ifade etti. Bunun yanı sıra, hediye kabul edilmesi, hastaların özel muayenelere yönlendirilmesi ve ücretsiz olması gereken sağlık hizmetleri için ücret talep edilmesi de öne çıkan diğer yolsuzluk uygulamaları arasında yer alıyor. Özellikle kadın doğum hizmetlerinde kayıt dışı ödemelerin "endişe verici boyutta" olduğu belirtilirken, kırsal kesimde yaşayan düşük gelirli kadınların bu tür yolsuzluk riskiyle daha fazla karşı karşıya kaldığı vurgulandı. Bu durum, sağlık hizmetlerine erişimde eşitsizlikleri derinleştiriyor ve kırılgan grupları daha da mağdur ediyor.

Bildirim Azlığı ve Çözüm Önerileri

Araştırmanın dikkat çeken bir diğer sonucu ise yolsuzluk olaylarının büyük ölçüde bildirilmemesi oldu. Yolsuzluk bilgisine sahip olan sağlık çalışanlarının yalnızca yüzde 7'si resmi makamlara başvuruda bulundu. Bu düşük bildirim oranı, sektördeki yolsuzlukla mücadelenin önündeki en büyük engellerden biri olarak görülüyor. Sağlık çalışanları, bu durumun üstesinden gelmek ve yolsuzlukla etkin bir şekilde mücadele etmek için çeşitli çözüm önerileri sundu. Bu öneriler arasında ihbarcıların korunması, daha sıkı denetimler yapılması, şeffaflığın artırılması ve çalışma koşullarının iyileştirilmesi yer alıyor. Bu adımların atılması, hem sağlık çalışanlarının güvenliğini sağlayacak hem de yolsuzluk vakalarının daha fazla gün yüzüne çıkmasına olanak tanıyacaktır.